ATİNA CAPACITY BUILDING SEMİNERİ GÖZLEM RAPORU

ATİNA CAPACITY BUILDING SEMİNERİ GÖZLEM RAPORU-28.09.2012

Etkileşimli Avrupa Erişilebilirlik Sözleşmesi Oturumu:
Oturum Başkanı: Rodolfo Cattani
Toplantı 28.09.2012 saat 16:00’da oturum başkanı tarafından açılmıştır. Çalışmalarımızın tüm Avrupa körlerine faydalı olması temennileriyle birlikte tüm katılımcıları selamlayarak oturum başlatılmıştır. Yunanistan Körler Birliği Başkan Yardımcısı Yannis … Oturum Başkanı Cattani tarafından katılımcılara ev sahibi ülke olarak hitap etmesi için kürsüye davet edildi. Yapmış olduğu konuşmada öncelikle tüm katılımcıları selamladı, ve sonrasında ülkesinin genel olarak içinde bulunduğu ekonomik krizin etkilerinin görme engelliler açısından da hayati değerde olduğunu vurgulayarak mücadelenin haklarımızı koruma konusundaki önemine değindi. Yapılacak paylaşımların ortak sorunlar yaşayan toplulukların sorunlarını çözme hususunda bu toplulukları güçlendireceğini vurguladı. Ekonomik krizlerin yaşandığı ülkelerde eğer kör örgütleri yeterince mücadele edemezler ise ülke genelinde uygulanacak ekonomik tedbirler için ilk olarak engelli haklarının kurban edildiğini vurguladı ve mücadelenin öneminin vurgusunu kuvvetlice yaptı ve katılımcıları selamlayarak konuşmasına son verdi. Daha sonra oturum başkanı Cattani tarafından program içeriği katılımcıların onayına sunuldu ve itiraz olmadığından belirlenmiş program kabul gördü. Cumartesi günkü oturumu yönetecek olan Carine Marzin’in hastalığı sebebiyle oturuma katılamayacağını katılımcılarla paylaşarak ertesi günkü oturumun konusunun iptal edilerek, yerine etkileşimli olarak, ülkelerin içinde bulundukları durumların ve ekonomik durumlarını iyileştirmek adına yaptıkları çalışmaların paylaşılacağı bir oturumun gerçekleştirileceğini belirtti.

Cattani katılan herkesle lobide karşılaşma imkanı bulamadığını dolayısıyla hangi ülkelerin salonda hazır bulunduğunu bilemediği için katılımcıların teker teker kısaca kendilerini tanıtmasını istedi. Bunun üzerine bütün katılımcı ülkeler kendilerini tanıttılar yaklaşık 20’ye yakın ülke salonda hazır bulunmaktaydı.

Yapılan bu protokol açılış konuşmalarından sonra Rodolfo Cattani konuyu tartışmaya açtı. Öncelik olarak kendisi Avrupa Körler Birliği’nin erişilebilirlik sözleşmesi adına önemli gördüğü ve öne çıkardığı hususları belli başlıklar altında sundu. Avrupa Körler Birliği’nin öne çıkardığı başlıklar şu şekilde sıralanabilir. Yaşanan bu süreçlerde Avrupa Körler Birliği tarafından elde edilen gerçek şudur ki ihtiyaçlarımızın Avrupa Kıtası üzerinde standardize edilememiş olmasıdır. Bazı ülkelerde ihtiyaç olarak ileri sürülen hususlar kimi zaman gerçekte körlükten kaynaklanan ihtiyaçlar olarak karşımıza çıkmamaktadır. Tüm bu nedenlerden dolayı körlerin körlükten kaynaklanan asıl ihtiyaçlarının belirlenmesi gerekliliği gerçeği ortaya çıkmıştır. Oturum başkanı Cattani katılımcılara Avrupa Erişilebilirlik Sözleşmesi hakkında ne söyleyebilirsiniz diye sordu. Kimseden yanıt alamayınca kendi sunumuna başladı. Bu kavramda bizim birliğimiz için önem taşıyan nedir, bunu ortaya koymamız gerekir diye konuştu. Daha sonra engelliler için yapılacak olan işlerin, elde edilen gelişmelerin engellilerin onayından geçmesi gerektiğinden bahsederek yapılacak çalışmaların bizatihi engelliler tarafından planlanması ve ihtiyaç olarak ortaya konması gerekliliğini vurguladı. Engellilerin bu çalışmalarda başarılı olabilmeleri için kendileri örgütlerinde etkin rol almalı ve örgütlerini yönetmeli bu alanlarda da, lobi faaliyetlerinin gerçekleştirilmesinin zorunluluk olduğunu belirtti.

Erişilebilirlik sözleşmesinin hazırlanma sürecinde,körlerin bağımsız yaşamlarını kolaylaştıran ve körleri özgürleştiren her tülü tedbiri içermesi gerektiğini, yaşama dair üretilen her türlü yaşamsal ihtiyaç olan ürünlerin körler tarafından kullanılabilir şekilde tasarlanmasını ve körlerin bunlar arasından tercih yapma haklarının dahi var olacağı tedbirlerini almasını gerektiğini, söz konusu bu ürünlerin özel ihtiyaca göre üretilmiş ürün olmalarından kaynaklanan pahalılık durumunun bu ürünlerin herkes için üretilirken, görme engellilerin de kullanabileceği şekilde üretilip özel ihtiyaç ürünü olmaktan çıkartarak körlerin fiyat bariyerlerinden kurtarılmasını sağlayacak tedbirlerin alınmasını, üreticilerin her türlü tasarım hususunda görme engellilerin ihtiyaçlarını gözeterek evrensel kurallara bağlanmalarını ve bu anlamda ürünlerini tasarlamalarını sağlayacağı tedbirlerin alınmalarının önemsendiğini, vurguladı.

Bu aşamadan sonra Cattani EBU tarafından üzerinde çalışılan taslak sözleşmede hak olarak sağlanması gereken unsurların şunlar olduğunu vurguladı:
1- Bilgiye erişme hakkı
2- Ulaşıma erişme hakkı
3- Alışverişe erişme hakkı
4- Para ve finans hizmetlerine erişme hakkı
5- Çevre, fiziksel ortamlara (örn. Alışveriş merkezleri) erişme hakkı
6- Eğitim ve eğlenceye erişme hakkı
7- İletişim araçlarına erişme hakkı
8- Elektronik yazılımlara erişme hakkı
Yukarıda belirtilen sekiz hakkın yaşamı en çok kolaylaştıracak ve temel yaşam hakları oldukları vurgusundan sonra, Rodolfo Cattani modern devletlerin ve modern toplulukların fırsat eşitliğini sağlayabilmeleri için bu haklar hususunda vermesi gereken tepkilerin şu şekilde olması gerektiğini belirttı;
1. Kamu yetkilileri erişilebilirliğin her düzeyde sağlanması hususunda, gerçekçi değerler ortaya koymalıdır.
2. gelecekte yasama Avrupa Erişilebilirlik Sözleşmesinin öngördüğü hususları zorunluluk olarak ortaya koymalıdır.
3. Bilgi çağı ürünlerinin görme engellilerin kullanımlarına uygun tasarlanmaması nedeniyle gelişkin teknolojiye rağmen engelliler açısından dışlanmışlık oluşturmaması gerektiği, aksine teknolojinin her halükarda üretilen ürünlerin görme engelliler açısından da erişilebilir hale getirdiği gerçeği görülmekle beraber tasarımların bu yönüne eyinilmelidir.
Yapılan bu sunumdan sonra Rodolfo Cattani soru cevap oturumunu başlattı. Sorulan sorular genelde teknik detaylandırmayla ilgili olduğu için oturuma gerçek manada bir katkı sağlamamıştır. Ülkemizi temsilen soru cevap oturumunda, Avrupa erişilebilirlik sözleşmeseine iki madde eklenmesi hususunda tavsiyede bulunulmuştur Birincisi spor yapmaya ve spor tesislerine erişme hakkı, ikincisi ise bağımsız hayatı tehlikeye atacağı öngörülen yeni piyasaya sürülmeye başlanan ve hiç motor sesi çıkarmadan hareket edebilen elektrikli araçların tehlikelerinden korunma hakkı… Sunduğumuz öneriler toplantıya katılan ülkeler tarafından oldukça ilgi görmüştür. Hatta toplantı sonunda bazı Avrupa ülkelerinde hala sportif çalışmaların ülkemizin gerisinde kaldığı gerçeği görülmüş ve bu konuda macaristandan iş birliği teklifi de alınmıştır.

29.09.2012 Saat 15:00
Rodolfo Cattani oturumu başlatarak sözü oturumu yönetmeyi üstlenmeyi kabul eden Danimarka temsilcisi …jone hailburnn’a bıraktı. Dün edinmiş olduğumuz bilgiye göre oturumun asıl yöneticisi hastalandığından dolayı gelemediği için böyle bir değişiklik zorunlu olarak gerçekleştirildi. Bu nedenden dolayı oturum, daha önceden ilan edilen oturumun konusu olan hususlarda değil, ülkelerin kendileriyle ilgili ekonomik anlamda olumsuz gördükleri hususları ve bu olumsuzlukların çözümü noktasındaki yöntemleri paylaşacakları, etkileşimli bir oturum haline getirildi. Oturumun hemen başında oturum yöneticisi …jone hailburnn konuyla ilgili kendi görüşlerini tüm katılımcılarla paylaştı. Sonra, alfabetik sırayla katılım gösteren 21 ülke moderatörün söz vermesiyle kendi ülkelerindeki olumsuz yaşanan durumları paylaştı ve bu sorunları çözebilmek adına bulduklari yöntemleri katılımcılara anlattı. İzlenimlerimize göre Danimarka, Norveç ve İsveç dışındaki tüm Avrupa ülkeleri öncelikle krizden olumsuz etkilendiklerini ve buna bağlı olarak da hükümetlerin tedbir paketlerinde kendi hakları üzerinde yeni düzenlemeler yapmak istediğini bildirdiler. Çözüm önerileri olarak da bu dönem içerisinde kazanımlardan ziyade kayıpların yaşanmamasının önemli olduğu vurgusu yapılmış ve çözüme odaklanabilen gerçekçi bir öneri hiçbir ülke tarafından sunulamamıştır. Böylelikle hedeflenen konuda yapılamamış olan bu oturum beklenen verimi sağlayamadığı kanaatini zihnimizde oluşturmuştur.

Yapılan bu oturumda, ülkemize sıra geldiğinde ise, ülkemizde engelli işe alımı konusunda aslında rakamsal olarak, istendik çalışmaların gerçekleştiğini ancak, bu alımların engellilerin kendi durumlarına uygun düşecek bir şekilde gerçekleşmediğini ve bu durumun yakında engelli istihtamı için bir isteksizlik doğuracağı kaygısını vurguladık. Haklar kayıpları konusunda ise bizim paylaşımlarımız diğer Avrupa ülkelerine daha yüzeysel geldi. Onlar kendilerindeki kayıpların daha sert sonuçlar doğurduğunu ve daha fazla etkilendiklerini iletmişlerdir. Ülkemizin önemle krizden etkilenmediği şekilde gösterilme çabasınının var olduğu gerçeği üzerinde durarak, makro ekonomik düzeydeki göstergelerin işlri iyi gösterirken mikro ekonomik göstergelerin gerçeği bu şekilde yansıtmadığı vurgusu tarafımızca yapılmıştır. Federasyon olarak düzenli bir gelir kaynağımızın bulunmadığı ve hükümet desteği alamadığımız anlatılmış, kendi gayretlerimizle projeler ve küçük çaplı ticari faaliyetlerden faydalanarak para kazanmaya çalıştığımız gerçeği paylaşılmıştır. Gerçekleşen tüm bu ülkelerin paylaşımlarında, ülkemizde uygulanan yöntemlerin dışında bir yöntemin kullanılmadığı, gerçeği ortaya çıkmıştır. Yalnız zengin ülke kategorisine giren birkaç ülkenin devlet desteği alması dışındaki yapılan tüm faaliyetler ülkemiz gerçeklerine yakın bir şekilde cereyan etmektedir.

Ramazan koçak.
Türkiye körler federasyonu uluslar arası ilişkilerden sorumlu başkan yardımcısı.
Kaynak: http://www.turged.org.tr/Yorumlar/atinacapacitybuildingseminerigozlemrap...

Yazı Kategorisi: